In de schijnwerper – Campus Columbus

Je visie op leren en onderwijs actueel houden, hoe doe je dat? Hieronder een voorbeeld uit de praktijk.

Als je nérgens voor staat, val je voor alles

Soms komt de visie op de ‘agenda’ als er eigenlijk niet zo veel meer van over is. Columbus was er op tijd bij. Er sluimerde weliswaar iets… toenemende (spraak)verwarring… te weinig doorgaande lijn… Hoog tijd om te kijken of we voor hetzelfde staan!

Stef van Wickeren, directeur onderwijs van Campus Columbus, leidde de studieochtend in met deze presentatie (Visie actueel en levendig). Het model wat is gebruikt is ‘de piramide van Daniel H. Kim’.

Het zorgt voor structuur in de dialoog. Sommige mensen denken en praten van nature in de laag van visie, soms zelf missie. ‘Waarom doen we dat eigenlijk zo?’ Anderen zien eerder de praktijk voor zich en praatten meer vanuit tactiek en activiteiten. Ze weten er vaak ook voorbeelden bij. Elk team sámen kan de piramide vullen. Vanuit de input op visie & strategie is een nieuw document (Visie-strategie-tactiek Columbus onderwijs) ontstaan wat weer voldoende houvast biedt de komende jaren. De missie staat, de visie evolueert en dient elke -pak weg- vijf jaar weer eens ‘doorleeft’ te worden. In een ochtend klaar bij Columbus!

Een paar mogelijke tips:

–     Maak het niet groter dan het is door het uit te stellen;

–     Sluit aan bij wat er al is, waar je het al over eens bent, wat ouders en kinderen al weten;

–     Houdt missie, visie en de praktijk uit elkaar maar koppel ze vervolgens op inhoud;

–     Geef iedereen invloed, niet vanuit positie maar vanuit eigenaarschap;

Maak en houd het zichtbaar zodat er vaak ‘gependeld’ kan worden en men weet waarom we de dingen zo doen zoals we ze doen.

RELATIE TOT PERSONEEL

Bij Campus Columbus werkt niemand solistisch. Dit betekent dat de behoefte aan een gedeelde visie en werkwijze extra belangrijk is. ‘Koninkrijkjes’ kunnen niet ontstaan. Sterker nog, vanuit ‘erkende ongelijkheid’ (als mens zijn we gelijkwaardig, als professional niet) worden teams van leerkrachten (LA en LB) en onderwijsassistenten samengesteld. De som is veel meer dan de afzonderlijke delen. Het ‘gelijke monniken, gelijke kappen’ principe maakt plaats voor doen waar je goed in bent en waar je affiniteit ligt.

RELATIE TOT ORGANISATIE

De organisatie is horizontaal van aard. Geen middenmanagers die controleren of de visie wordt uitgevoerd; zelfs geen interne begeleider die zaken borgt. Dit betekent dat de unitteams veel verantwoordelijkheid dragen en vertrouwen genieten. Iedereen is eigenaar van de piramide, van missie tot activiteit. Met deze ‘Rijnlandse organisatie’ ontstaat eigenaarschap en leren mensen voortdurend ín en ván de praktijk.

RELATIE TOT LEEROMGEVING EN LEERINHOUD

De ambitie is om steeds meer de standaardisatie en uniformiteitdogma van het onderwijs (in het algemeen) los te laten. Een beredeneerd, doelgericht aanbod op ontwikkeling en onderwijsbehoefte daarbij staat daar tegenover. Vanuit onze visie en strategie kunnen we nu heldere keuzes (tactiek) maken. Bijvoorbeeld over de inzet van thema’s, IT en toetsen.

RELATIE TOT LEIDING EN VERANDERING

Met een leiding die opereert vanuit professionaliteit en gezag (niet vanuit positie en macht) ontstaat er een gezamenlijke zoektocht zonder wij-zij verhoudingen. Onderwijsprocessen, ontwikkeling van mensen, laten zich niet voorspellen. Dit betekent dat er een cultuur van vertrouwen in elkaar moet zijn en een cultuur die onvoorspelbaarheid toestaat.  Dus minder ambtelijk, bureaucratisch en meer dynamisch. Zonder oog voor cultuur (gedrag, communicatie, leiderschap van iedereen) is een verandering al heel snel ‘omgaan met weerstanden’.